Pęcherz moczowy: budowa, choroby i diagnostyka

Pęcherz moczowy i zapalenie pęcherza moczowego

Pęcherz moczowy – jak działa?

Najkrócej i najprościej rzecz ujmując pęcherz moczowy jest workiem (zbiornikiem) mięśniowym zlokalizowanym na dnie miednicy tuż za spojeniem łonowym. To w pęcherzu gromadzi się mocz, który jest nieustannie produkowany przez nerki. Parzyste nerki filtrują krew, aby usunąć zbędne produkty przemiany materii oraz nadmiar płynów z organizmu. Produktem tego filtrowania jest mocz, który spływa przez dwa moczowody do pęcherza moczowego. W pęcherzu moczowym gromadzony jest mocz, dzięki czemu możemy go oddawać zależnie od naszej woli. Przeciętna pojemność pęcherza moczowego wynosi około 300-600ml z tym, że pęcherze moczowe mężczyzn są zazwyczaj bardziej pojemne, niż pęcherze kobiet. Po jakimś czasie, gdy pęcherz moczowy zostanie wypełniony mniej więcej w połowie swojej objętości, nerwy pęcherza moczowego poinformują o tym fakcie Twój mózg, który z kolei wyśle sygnał wydalenia moczu na zewnątrz przez cewkę moczową. Jest to możliwe, gdyż podległe naszej woli mięśnie miednicy kontrolują czynność pęcherza moczowego. Rozluźnienie tych mięśni oraz zwieracza cewki moczowej spowoduje odpływ moczu na zewnątrz ustroju. Dziennie do pęcherza moczowego trafia około 2 litrów moczu, co jest stosunkowo niewielką ilością biorąc pod uwagę, że Twoje nerki filtrują 150 litrów krwi na dobę. Mimo, że na pierwszy rzut oka funkcjonowanie pęcherza wydaje się proste, to w rzeczywistości wymaga ono zaangażowania i skoordynowania wielu elementów układu nerwowego i mięśniowego.

Budowa pęcherza moczowego.

Gdy pęcherz moczowy jest pusty, kształtem i rozmiarem przypomina pofałdowaną piramidę. Wtedy też w całości położony jest w miednicy a grubość jego ściany wynosi około 10mm. Wraz z gromadzącym się moczem pofałdowane ściany ulegają wygładzeniu (rozciągają się),  pęcherz moczowy zwiększa swoją objętość oraz wnika częściowo do jamy brzusznej. W momencie gdy pęcherz jest pełny kształtem przypomina nadmuchany balon, którego grubość ściany wynosi około 2mm. Ściana pęcherza moczowego zbudowana jest z trzech warstw:

  1. Błony śluzowej – pofałdowanej błony wyścielającej pęcherz moczowy od środka.
  2. Błony mięśniowej – wewnętrznej warstwy mięśniowej znanej jako mięsień wypierający pęcherza.
  3. Błony zewnętrznej – zewnętrznej warstwy przylegającej do otrzewnej.

Najczęstsze choroby pęcherza moczowego:

  • Zapalenie pęcherza moczowego – najczęściej stan zapalny o podłożu bakteryjnym, który objawia się silnym bólem, uczuciem dyskomfortu oraz pieczenia w okolicy pęcherza. Ponadto charakterystycznym objawem jest częstomocz. Zapalenie pęcherza występuje znacznie częściej u kobiet, niż u mężczyzn.
  • Rak pęcherza moczowego – choroba nowotworowa błony śluzowej wyścielającej pęcherz moczowy od środka. Do głównych czynników sprzyjających nowotworom pęcherza należy zaliczyć: palenie papierosów, ekspozycję na chemikalia przemysłowe oraz przewlekłe zapalenie pęcherza.
  • Nietrzymanie moczu – mimowolne wyciekanie niewielkich ilości moczu, które może mieć wiele przyczyn. Poza narażeniem skóry na ciągły kontakt z moczem, choroba ta ma również wymiar społeczny. Zarówno ciąża jak i duży wysiłek fizyczny mogą sprzyjać nietrzymaniu moczu.
  • Pęcherz nadreaktywny – objawia się silnym, naglącym oraz często bardzo bolesnym parciem na mocz. Przy czym ilości oddanego moczu są stosunkowo niewielkie. Chorobie tej towarzyszyć może nietrzymanie moczu. Za główną przyczynę uznaje się zaburzenie pracy nerwów odpowiedzialnych za kontrolę poziomu wypełnienia pęcherza oraz jego wydalanie na zewnątrz.
  • Hematuria – zwana również krwiomoczem, polega na obecności czerwonych krwinek w moczu. Istnieje cały szereg przyczyn, mogących powodować krwiomocz. Z tego powodu niezbędne jest wykonanie szczegółowych badań diagnostycznych.
  • Kamica pęcherza moczowego – polega na występowania złogów soli wapnia lub kwasu moczowego w pęcherzu. Złogi te działają drażniąco na ścianę pęcherza, powodując szereg objawów takich jak: częstomocz, parcie naglące czy bóle podbrzusza.
  • Moczenie nocne – zaburzenie polegające na braku kontroli czynności pęcherza moczowego w czasie snu. W odniesieniu do dzieci, które nie ukończył 6 roku życia mówi się o moczeniu łóżka. Należy jednak pamiętać, że niektóre dzieci moczą sporadycznie łóżko  do 10 roku życia.
Pęcherz moczowy i zapalenie pęcherza moczowego

Pęcherz moczowy zlokalizowany jest na dnie miednicy tuż za spojeniem łonowym

Diagnostyka pęcherza moczowego:

  • Badanie moczu – jedno z podstawowych badań diagnostycznych, nie tylko przy chorobach układu moczowego. Ma na celu ocenę fizykochemiczną moczu. Często wykonuje się również posiew moczu, czyli badanie moczu pod kątem bakteriologicznym.
  • Cystoskopia – badanie diagnostyczne polegające na wprowadzeniu przyrządu zwanego cystoskopem przez cewkę moczową do pęcherza moczowego. Następnie lekarz dokonuje wzrokowej ocena błony śluzowej wewnątrz pęcherza moczowego. Istnieje również możliwość pobrania próbki w celu przeprowadzenia dalszych badań histopatologicznych.
  • Badanie urodynamiczne – kompleksowe badanie przy wykorzystaniu specjalnych cewników, które wprowadza się przez cewkę moczową do pęcherza. Poprzez sztuczne wypełnienie pęcherza mierzy się szereg jego parametrów takich jak: ciśnienie, przepływ czy wypełnienie.

Pęcherz moczowy – kilka faktów i ciekawostek:

  • Pęcherz moczowy u dzieci położony jest znacznie wyżej niż u dorosłych. Znajduje się on w jamie brzusznej nawet gdy jest pusty.
  • Obszar na dnie pęcherza pomiędzy ujściami moczowodów i wewnętrznym ujściem cewki moczowej nosi nazwę trójkąta pęcherza. Gdyby narysować linię łączącą wspomniane trzy ujścia to otrzymamy rysunek obwodu trójkąta równobocznego.
  • Średnio w ciągu doby opróżniasz pęcherz moczowy co 3-4 godziny, co daje od 5 do 7 wizyt dziennie w toalecie.
  • W skrajnych przypadkach pęcherz moczowy może osiągnąć pojemność nawet 1000-1500ml.

Pamiętaj, że artykuł ten ma wyłącznie charakter informacyjny i nie jest poradą medyczną. Wszelkie sugestie zawarte w artykule nie mogą zastąpić bezpośredniej konsultacji z lekarzem.

3 Responses to Pęcherz moczowy: budowa, choroby i diagnostyka

  1. kaja pisze:

    problemy z pęcherzem potrafią poważnie uprzykrzyć życie. sama tego doświadczyłam. teraz jest lepiej zdecydowanie, bo biorę żurascin uro z pokrzywą i żurawiną. świetny zestaw na układ moczowy.

  2. Beata pisze:

    Ja przez infekcje układu moczowego musiałam zrezygnować z basenu. Zaczęłam jeść dużo żurawiny. Czy Żurascin Uro jest bez recepty? Sprawdziłam na stronie producenta skład i wygląda dobrze. Z chęcią wypróbuje.

  3. Maga pisze:

    Bez recepty, i w moim przypadku żurascin uro też się sprawdził, a niestety mam tendencję do infekcji.

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Możesz użyć następujących tagów oraz atrybutów HTML-a: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>